Naast de toepassingen in bedrijven en onderzoeken over leeftijdsbewust personeelsbeleid bestaan er verschillende instrumenten om leeftijdsbewust te implementeren. Hier vind je er enkele:

KRITISCHE SUCCESFACTOREN

• Een goede basisfilosofie
• Veranderingsmanagement
• Analyse van de uitdagingen
• Gebruik bestaande ondersteuning
• Vermijd leeftijdsdiscriminatie

INSTROOM

• Werving en selectie
• Onthaalbeleid

DOORSTROOM

• Loopbaanmanagement
• Competentiemanagement
• Leerbeleid
• Mentorschap
• Functievariatie
• Gezondheids- en aanwezigheidsbeleid
• Kennismanagement

	Het VDAB Cahier (PDF) is een driemaandelijkse publicatie voor personeelsverantwoordelijken. Het eerste nummer geeft kort en krachtig enkele belangrijke tips om oudere werknemers langer aan het werk te houden. Meer info over het VDAB Cahier...
	In "Oud maar niet out!" (PDF) Handleiding voor een leeftijdsbewust personeelsbeleid wordt een kort onderzoek voorgesteld over het beslissingsproces bij uittrede. Vervolgens worden een aantal vooroordelen en stereotyperingen ontkracht. Aan de hand van concrete voorbeelden worden mogelijke acties geschets zoals werving, slelectie en loopbaanbeleid.
	In "Leeftijdsbewust personeelsbeleid Doe het zelf" (PDF) vind je naast praktijkgetuigenissen vooral instrumenten zoals vragenlijsten, meetinstrumenten en checklisten die het u makkelijker moeten maken om leeftijdsbewust personeelsbeleid te introduceren in uw bedrijf of organisatie.
	De HRM coach van UNIZO bevat enkele toetsingslijsten voor een leeftijdsbewust personeelsbeleid. Meer info over de HRM coach... Ervaring valoriseren Tips voor het werken met oudere medewerker in uw KMO (PDF)
	Goede redenen om langer aan het werk te blijven (PDF)
	Het document "Levensfasegericht Personeelsbeleid" (PDF) geeft je praktische adviezen voor de implementatie voor een duurzame inzetbaarheid van werknemers en het behoud van kennis, ervaring en competenties van (oudere) werknemers.

Mature@eu heeft een toolbox en een e-learning programma ontwikkeld met meer dan 250 innovatieve materialen over leeftijdsbewust personeelsbeleid.

Het personeelsbeleid veranderen zodat het geschikt is voor alle leeftijden, het vraagt gedragenheid en communicatie.

	Communiceer met al uw medewerkers over een leeftijdsbewust personeelsbeleid (PDF)
	Hoofdstuk vier van dit document bevat een concreet instrument om te werken aan een draagvlak bij het management, de klankbordgroep aan de hand van 7S-Model van McKinsey. Hoofdstuk vijf leert hoe een project over leeftijdsbewust personeelsbeleid door een overlegstructuur verankerd kan worden (PDF)

Een goede analyse van het probleem is noodzakelijk voor het welslagen van een leeftijdsbewust personeelsbeleid. Hieronder vind je instrumenten voor een analyse.

	Leeftijdsbewust personeelsbeleid: Wat vertellen mij enkele kengetallen over de situatie in mijn onderneming (PDF)
	Leeftijdsspiegel servicepunt (PDF)
	Meten is Weten: Ondernemers servicepunt (PDF)
	GOC personeelsbalans (PDF)
	Senior power quickscan (PDF)

• Theoretische achtergrond over analyse van de uitdaging

Voor werkgevers is vaak nog onduidelijk wat toegestaan is en wat niet. Dit omdat leeftijdonderscheid niet alleen ontstaat via leeftijdsgrenzen of geboortedata, maar ook onderscheid op schijnbaar neutrale criteria als anciënniteit, datum in diensttreding en ziekteverzuim, die in hun effect een onderscheid naar leeftijd bewerkstelligen.

	Voor de Belgische wetgeving voorziet het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding de webtool ‘Leeftijd in personeelsadvertenties’ . Het instrument biedt de mogelijkheid aan werkgevers, maar ook aan kandidaat-werknemers en eventuele andere belanghebbenden, om meer inzicht krijgen in de (on)verenigbaarheid van bepaalde personeelsadvertenties met het verbod op leeftijdsdiscriminatie. Algemene info over leeftijdsdiscriminatie...
	Voor de Nederlandse wetgeving bestaat er een quickscan . Hier krijgt je een indicatie of leeftijdsonderscheid in uw arbeidsvoorwaarden is toegestaan onder de (Nederlandse) wet. Dit geeft een goede indicatie van wat mag onder de Belgische wet. Ze zijn immers beiden op de Europese wet gebaseerd. Er is ook een zelftest , specifiek voor advertenties.
	De stop-discriminatie-toolbox bevat nuttige links Discrimineer ik ? (PDF) Wat moet ik doen om discriminatie aan te pakken en diversiteit te bevorderen? (PDF) Wat kan u doen wanneer een personeelslid slachtoffer is van discriminatie? (PDF) Wat moet u weten over de antidiscriminatiewetgeving (PDF) O’Cinneide Colm, Age discrimination and European Law 2005 geeft gedetailleerde informatie over de wet en de implicaties daarvan voor werk en het in dienst nemen van nieuw personeel.

Mature@eu heeft een toolbox en een e-learning programma ontwikkeld met meer dan 250 innovatieve materialen ter implementatie van leeftijdsonafhankelijk wervingsbeleid. De toolbox geeft vele algemene methodieken en legt speciale nadruk op het wervingsproces.

Met de checklist personeelsadvertenties krijg je inzicht in de bestaande vooroordelen rondom leeftijd. Met die kennis kunt u uw advertenties aanpassen en veel beter en breder werven. Is uw werving en selectie gebaseerd op de kennis en ervaring die nodig zijn om de vacature te vervullen? Als werkgever is het essentieel om de juiste kandidaat voor uw vacature te vinden. De verkeerde kandidaat aannemen betekent verspilling van geld en tijd. Wijs dan ook geen gekwalificeerde kandidaten af op basis van hun leeftijd als dit niet relevant is voor de functie. Meer informatie op SeniorPower...

Hoofdstuk 10 van 'Reizen in diversiteitsland' (PDF)

Loopbaangesprek met uw medewerker (PDF)

Het gesprek over de laatste loopbaanfase is in veel bedrijven geen vanzelfsprekendheid. Hoe voer je zo'n gesprek? Wat bespreek je? Welke spelregels gelden er? Hoe leg je de afspraken vast? Op deze vragen geeft het Kroonplan een antwoord. Het is een leidraad voor het gesprek tussen de leidinggevende en de werknemer over prettig en productief werken in de laatste loopbaanfase. De uitgave Naar een Kroonplan is er in een versie voor de leidinggevende/werkgever en voor de werknemer. Het Kroonplan is ook bruikbaar voor groepen werknemers en voor mensen die niet in de laatste loopbaanfase zitten, maar wel dreigen vast te lopen.

• Theoretische achtergrond over loopbaanmanagement
  

	Jobkanaal kan helpen vacatures realistisch in te vullen vanuit competenties.
	De Compas methodiek (PDF) geeft een goede handleiding voor een volledig competentiemanagement.
	SLN, de Vlaamse koepel van niet-commerciële aanbieders van begeleidingstrajecten naar werk, heeft een overzicht met verschillende leerrijke competentieprojecten (PDF).
	Laperre I. en Audenaert M. (2007) Competentiemanagement met kansengroepen. Garant.

• Theoretische achtergrond over leeftijd & competentiemanagement

	"Met goesting blijven werken en leren" (PDF) is een reflectie- en actie-inststrument. Het helpt bij jouw streven naar synergie tussen werken, leren en innoveren. Met dit instrument kan je als KMO bedrijfsleider of personeelsverantwoordelijke nagaan in welke mate een aantal kritische condities voor een leerkrachtige werkomgeving aanwezig zijn.
	In dit document vind je informatie over de “actieleergroep” als hefboom om leren en innoveren tussen bedrijven te stimuleren (PDF)

• Theoretische achtergrond over leerbeleid

	Mentorship in uw organisatie (PDF) geeft een leidraad bij de implementatie van mentorship op een gestructureerde manier.
	De toolbox Growing together reikt een mogelijke aanpak en instrumenten aan voor de implementatie van mentorschap in uw organisatie. De toolbox bestaat uit vier delen die overeenkomen met de aspecten van de organisatie van een mentorschapstraject: de voorbereiding, coördinatie en evaluatie, het mentorschapstraject zelf, en de afronding van het mentorschapstraject.

"Roteren doet je leren" (PDF) is een handleiding voor iedereen die een jobrotatieproject wil ontwikkelen.

• Theoretische achtergrond over leeftijd & functievariatie

Op de website van de federale overheid vind je tools en goede praktijken voor welzijn op het werk .

De brochure ‘Methoden en instrumenten voor een ergonomische en Psychosociale analyse’ (PDF) geeft een overzicht van de begrippen, de methoden en de instrumenten die kunnen helpen om een ergonomische en psychosociale risicoanalyse uit te voeren.

• Theoretische achtergrond over leeftijd & gezondheids- en aanwezigheidsbeleid

U hebt een specifieke vraag over het doorgeven van kennis van oudere werknemers naar jongere collega’s? U wil op een praktische manier het beheren en doorgeven van kennis in uw organisatie verankeren? U wil weten wat uw sleutelprocessen zijn zodat u de cruciale kennis ervan in kaart kan brengen en verankeren? Meer informatie over kennismanagement...

• Theoretische achtergrond over leeftijd & kennismanagement